ქუჩის მუსიკოსები სტამბოლში

სიცხეა, ჰაერი სულ უფრო და უფრო იკუმშება და სადღაც ქრება, სცენარის მიხედვით სუნთქვა უნდა გაგიჭირდეს, გრილ ადგილს ეძიებდე და თავზე ცივ წყალს ისხამდე, თუმცა ასე არ ხდება. გავდივარ გარეთ, მეც ვუერთდები ხალხის ნაკადს და ვტკბები სტამბოლით, სრულიად მარტო.

მარტო ბოდიალს არაფერი სჯობს, მითუმეტეს სტამბოლის მიხვეულ-მოხვეულ, მეტასტაზებივით გაბნეულ ვიწრო ქუჩებში და თუ ამ პაპანაქება სიამტკბილობაში ქუჩის მუსიკოსებიც შემოიჭრებიან, აღარასოდეს ფიქრობ უმისამართო სეირნობის სავარაუდო დასასრულზე.

ქუჩის მუსიკოსების სიმრავლით სტამბოლი არ გამოირჩევა, თუმცა აქა – იქ სასიამოვნოდ ამოხეთქავს ხოლმე საინტერესო და მრავალფეროვანი ჰანგები, ჩერდები, უსმენ და თან ისვენებ.

მშურს ხოლმე ქუჩის მუსიკოსების, მგონია რომ თითოეული მათგანი უფრო მეტად ახორციელებს თავის თავში თავისუფლების იდეას, ვიდრე ყოველდღიურ, გინდა-არ გინდა ყოფიერების ფერხულში ჩაბმული რომელიმე რიგითი მე. ეს არ არის მხოლოდ სამუშაო სამუშაოსთვის, ყოველ შემთხვევაში ერთი შეხედვით ასე გეჩვენება, ეს არის სიმღერა თავისუფლებისთვის, და ისეთი თავისუფალი ნოტებისთვის რომ გეშინია რომელიმე მათგანის უკიდეგანო თავისუფლებას ვერ გაუძლო და წაგაქციოს კიდეც.

მთავრდება მუსიკა და შემსრულებელი მთავაზობს კომპაქტ დისკს, ცოტა არ იყოს იმედგაცრუებული ვრჩები, მრგვალ, ვერცხლისფერ სფეროში მოთავსებული თავისუფლება მეხამუშა, მეუცხოვა და წამოვედი.
ცოტა ხანი, ხელებგამოშვერილი ნოტები კიდევ მომყვებოდნენ, თავისუფლება სურდათ, ნამდვილი თავისუფლება, ნელ-ნელა ყველაფერი მიილია ქუჩაც, მუსიკაც, ნოტიც და თავისუფლებაც.

street music

მუშათა ხსოვნის დღე სტამბოლში

აქციებს დავდევ თუ აქციები დამდევენ მე უკვე აღარ ვიცი, ერთი სიტყვით, დღეს, 28 აპრილს, სტამბოლში მუშათა ხსოვნის დღე აღნიშნეს დემონსტრაციით და მცირე აქციით.

აქციის მონაწილეები ძირითადად იმ ადამიანების ოჯახის წევრები  და თანამშრომლები იყვნენ, რომლებიც დაიღუპნენ, დაშავდნენ სამუშაო ადგილზე ან მიღებული საწარმოო ტრავმა სამუდამოდ აისახა მათ ცხოვრებაზე.

ხსოვნის დღის სლოგანია “გახსოვდეთ წასულები და იბრძოლეთ სიცოცხლისთვის”

= Workers’ Memorial Day in Istanbul = 

28april

workersday

memorialday

Frankly, my dear, I don’t give a damn

ეს გახლავთ კინო ფრაზა, რომელიც ამერიკის კინო ინსტიტუტის ფრაზების ასეულში პირველ ადგილს იკავებს.

იდგა 1939 წელი, იმ დროისთვის, კინოწარმოების კოდექსის თანახმად, ფილმებში აკრძალული იყო ბილწსიტყვაობის/სკაბრეზული ლექსიკის გამოყენება.

ფილმ „ქარწაღებულნის“ რეჟისორი დილემის წინაშე დადგა ან უნდა ჩაესვა ეს ფრაზა ფილმის ბოლოს  და 5000 დოლარი გადაეხადა ჯარიმის სახით ან შეეცვალა სხვა ფრაზით.

რეჟისორმა დატოვა ფრაზა და ჯარიმაც გადაიხადა.

ცნობისათვის, ეს იყო მეორე ფილმი, სადაც გამოყენებულია სიტყვა „damn“.

ვფიქრობდი ფილმის ბოლო სცენის დიალოგის თარგმანზე, რომელიც ორიგინალში ასე გამოიყურება:

“Where shall I go? What shall I do?” – Scarlett

“Frankly, my dear, I don’t give a damn” – Rett

Frankly my dear - Gone with the Wind

ჯერჯერობით თარგმანის ეს ვერსია მომივიდა თავში :D

„მე რა ვქნა, მე?“ – სკარლეტი

„სიმართლე გითხრა, ეგ სულ ფეხებზე მკიდია ჩემო კარგო’ – რეტი

აღსანიშნავია ისიც, რომ ამავე ასეულში, ამ ფილმიდან კიდევ ორი ფრაზაა შესული:

“After all, tomorrow is another day!” – Scarlett

„ბოლოს და ბოლოს, ხვალ ახალი დღე თენდება“

“As God is my witness, I’ll never be hungry again.” – Scarlett

„ღმერთია მოწამე, აღარასოდეს ვიშიმშილებ“ – სკარლეტი

P.S. თარგმანის სხვა ვერსიები შეგიძლიათ შემომთავაზოთ :D

პირველი ქალი ბოსტონის მარათონზე

“პირველად, ბოსტონის მარათონს 1964 წელს ვუყურე მამასთან ერთად და მას შემდეგ არ ამომდის გონებიდან”, “სრულიად ირაციონალური სიყვარული იყო, სირბილს არ ჰქონდა მიზეზი, მთლიანად სცილდებოდა ყოველგვარ სოციალურ და კულტურულ ნორმებს ქალისთვის და მხოლოდ მამაკაცების სოციალურ სივრცეს განეკუთვნებოდა”  - იხსენებს ბობი გიბი, პირველი ქალი, რომელმაც მონაწილეობა მიიღო ბოსტონის მარათონში და სრულად დაფარა დისტანცია სამ საათში, 21 წუთში და 40 წამში, წითელი ჯვრის მედდის თეთრი ტყავის ფეხსაცმელებით.

მარათონს არასოდეს არ აღიქვამდა როგორც რაღაც სპორტულ ღონისძიებას, არამედ როგორც სიხარულის და თავისუფლების მომტან რბოლას, გაზაფხულის მოსვლას.

მიუხედავად იმისა რომ ბობიმ იცოდა იმ სოციალური წნეხის შესახებ, რომელსაც ქალები განიცდიდნენ იმ პერიოდში, ის ნამდვილად ვერ წარმოიდგენდა რომ ბოსტონის მარათონი ქალებისთვის დახურული იყო, სანამ 1966 წელს წერილი არ გაუგზავნა საორგანიზაციო კომიტეტს მარათონში მონაწილეობის თხოვნით.

“წარმოდგენა არ მქონდა როგორ უნდა მევარჯიშა; არ მქონდა შესაბამისი წიგნები, არ არსებობდა ქალის სპორტული სამოსი. მხოლოდ ექთნის ფეხსაცმელები მქონდა, რადგან ექთნის დამხმარედ ვმუშაობდი”.

Continue reading

დამოუკიდებელი კინო ქუენთინ ტარანტინოს “ცოფიანი ძაღლები”-ს მოტივებზე

მეოცე საუკუნის 20-40-იან წლებში, აშშ-ს კინოინდუსტრიას სრულად აკონტროლებდა ე.წ. “დიდი ხუთეული” – MGM, RKO, Fox, Paramount Pictures, Warner Bros. 1941 წელს, მერი პიკფორდმა, ჩარლი ჩაპლინმა, ორსონ უელსმა და სხვებმა დამოუკიდებელი კინო პროდიუსერების საზოგადოება ჩამოაყალიბეს, რომელიც ხმალამოღებული იბრძოდა დიდი ხუთეულის მონოპოლიის წინააღმდეგ, რაც მათ მიერ ფილმების შექმნის, დისტრიბუციის და ჩვენების სრულ კონტროლს გულისხმობდა. მალე, 1948 წელს ე.წ. პარამაუნტის გადაწყვეტილება მიიღეს, რომელიც “დიდი ხუთეულის” უფლებების შემცირებას ითვალისწინებდა; გადაწყვეტილების მიხედვით, დიდი ხუთეულის წევრებს ეკრძალებოდათ თავის კინოთეატრებში საკუთარი ფილმების ჩვენება. თუმცა ამ ღონისძიებამ მაინც ვერ შეასუსტა აღნიშნული კინოკომპანიების ძალა.

საზოგადოების ძალისხმევით და II მსოფლიო ომის დროს გამოშვებული პორტატული, იაფფასიანი ვიდეოკამერების წყალობით, ნებისმიერ დაინტერესებულ პირს საშუალება მიეცა აშშ-ში დაეწერათ სცენარი და გადაეღოთ ფილმი, მსხვილი კინოსტუდიების გვერდის ავლით.

ამ გარემოებებმა შობა კრიტიკოსების მიერ აღიარებული ისეთი მძლავრი ნამუშევრები, როგორიცაა მაია დერენის “შუადღის ბადეები” (1943), კენეთ ანგერის “ფეირვერკი” (1947) და მორის ენგელის, რუთ ორკინის და რეი აბრაშკინის “პატარა დევნილი” (1953). ფილმმეიქერებმა გადაღების ახალი გზების და მეთოდების ძიებას მიჰყვეს ხელი.

უფრო მეტიც, “პატარა დევნილი” გახდა პირველი დამოუკიდებელი ფილმი, რომელიც საუკეთესო ორიგინალური სცენარისთვის, ოსკარზე – ამერიკის უმაღლესი კინოაკადემიის ჯილდოზე წარადგინეს, ხოლო ვენეციის კინოფესტივალზე ფილმს ვერცხლის ლომი ერგო.

სტუდიების წარმავალი სისტემის ფილმებისგან განსხვავებით, ეს ახალი, დაბალბიუჯეტიანი ან საერთოდ ბიუჯეტის არ მქონე ფილმები, თავს უფლებას აძლევდნენ გაერისკათ და ახალ მხატვრულ სივრცეებში გაჭრილიყვნენ, კლასიკური ჰოლივიდური ნარატივის ფარგლებს მიღმა. Continue reading

პრაღის ციხე-სიმაგრე

თუ კი ფეხზე მყარად დგახართ და ფეხსაცმელიც ხელს გიწყობთ, პრაღის თოვლიან ქუჩებში ხეტიალს არაფერი ჯობია, თუმცა პრაღის ციხე კომპლექსი ზუსტად ის ადგილია, რომელიც ზაფხულის მიწურულს ან შემოდგომის დასაწყისში კიდევ ერთხელ უნდა მოინახულოთ. პირველ რიგში იმიტომ რომ კომპლექსს უფრო უკეთესად დაინახავთ, სიამოვნებას მიიღებთ ულამაზესი პარკებში და სკვერებში სეირნობით და რაოდენ გასაკვირიც არ უნდა იყოს ამ მთაზე, ციცაბო ადგილას დაგხვდებათ ყურძნით დახუნძლული ვენახი, ღია კაფე, სადაც დააჭაშნიკებთ ღვინოს, გლინტვეინს და სხვა სასმელებს.

თავად კომპლექსი ძველად იმპერატორების, დღეს კი ჩეხეთის პრეზიდენტის რეზიდენციას წარმოადგენს, რომელიც მასშტაბით მსოფლიოში უდიდესი საპრეზიდენტო რეზიდენციაა.გინესის მიხედვით კი მსოფლიოში არსებული უძველესი ციხესიმაგრეებიდან უდიდესია, მოიცავს 70 000 კვ.მ. ფართობს.

კომპლექსის ისტორია IX საუკუნიდან იღებს სათავეს და ნელ-ნელა სხვადასხვა მეფის მმართველობის ჟამს მდიდრდებოდა და ვითარდებოდა სტრუქტურულად და მრავალფეროვანია არქიტექტურული,ისტორიული და კულტურული თვალსაზრისით. კომპლექსი მოიცავს წმ. ვიტუსის ტაძარს, წმ. გიორგის ბაზილიკას,მონასტერს, რამდენიმე სასახლეს, მუზეუმებს და ა.შ. კომპლექსის უდიდესი ნაწილი რასაკვირველია ღიაა ტურისტებისთვის.

კათედრალის ნაწილი
Continue reading

ტერორისტის 7 მცნება

“1. იქონიე მხოლოდ ერთი აზრი, რამეთუ ორის ქონა უკვე აზროვნების დაწყებას ნიშნავს. ფანატიკოსმა იცის, ის არ ფიქრობს.

2. გაანადგურე ყველაფერი, რაც ამ აზრს ეწინააღმდეგება. არ აღიარო განსხვავებული მოსაზრებები, მით უმეტეს საწინააღმდეგო და ურთიერთგამომრიცხავი.

3. იდეის ყოველ მოწინააღმდეგეს გაუსწორდი. მოწინააღმდეგეები არსებობის უფლებას არ იმსახურებენ, ისინი აზრისათვის, აზრის უსაფრთხოებისთვის დიდ საშიშროებას წარმოადგენენ.

4. აღიარე, რომ აზრი უმჯობესია, ვიდრე ადამიანის სიცოცხლე, საკუთარის ჩათვლით. იყო ფანატიკოსი, ნიშნავს ეზიარო ღირებულებას, რომელიც ბევრად უფრო მნიშვნელოვანია ვიდრე ცალკეული ინდივიდები.

5. ნუ ითაკილებ ძალადობას, ვინაიდან სწორედ ის შეადგენს მამოძრავებელ ძალას. ძალადობას მარად სუფთა ხელები აქვს, მაშინაც კი, როცა სისხლით მხრებამდეა მოსვრილი.

6. მიიჩნე, რომ შენი სამართლიანი აგრესიის ყოველი მსხვერპლი დამნაშავეა. დაღუპულთაგან შესაძლოა რომელიმე გეთანხმებოდა, შენს მოსაზრებებს იზიარებდა. ტერორისტი უდანაშაულო მსხვერპლი კი არაა, არამედ მეორე მარტვილია.

7. ნუ მისცემ საკუთარ თავს ორჭოფობის უფლებას, განდევნე ის შენგან. როგორც კი იგრძნობ რომ სინდისის ქენჯნა მოგეძალა, ისროლე: ერთდროულად მოკლავ ეჭვსაც და შეკითხვასაც. ძირს კრიტიკული აზროვნება!”

ნაწყვეტი ერიკ-ემანუელ შმიტის  ნაწარმოებიდან “ულისე ბაღდადიდან”.

შიმშილის თამაშები

საკუთრივ შიმშილი, რამდენიმე დღიანი, კვირიანი თუ თვიანი არ გამომიცდია ჩემი მშობლების წყალობით, თუმცა ყველას გამოგვივლია 90-იანი წლები და კარგად ვიცით რა არის და როგორია გაჭირვება ყველა მისი თანმდევი “სიკეთით”, არასაკმარისი ან/და არასრულფასოვანი საკვები, სიცივე, უწყლობა, უშუქობა და ა.შ. ერთადერთი რამაც მაშინ პირადად ჩემი ოჯახი გადაარჩინა იყო ჩვენი სოფლები, როგორც დედის ისე მამის მხრიდან, სადაც მუხლჩაუხრელად შრომობდნენ ბებიები და ბაბუები.

მას შემდეგ ბევრმა წყალმა ჩაირა, სიტუაცია მკვეთრად გამოსწორდა; თუმცა გვყავს აფხაზეთიდან დევნილები, რომელთა რიცხვი 2008 წელს კიდევ უფრო გაიზარდა, ასევე გვყავს უამრავი ადამიანი, რომელთაც რიგი მიზეზების გამო დაკარგეს/გაყიდეს სახლ-კარი (ბანკის თუ სხვა კერძო კომპანიების ვალები, აგრო სესხები და განადგურებული მოსავალი, ახლობელი ადამიანის გადარჩენის საჭიროება და ა.შ.).

ამგვარად ქვეყანას ასეულობით სოციალურად გაჭირვებული ადამიანი ჰყავს, რომელთა დახმარების პროგრამები მხოლოდ ზედაპირულია და სიღრმისეულად მნიშვნელოვან ხარვეზებს შეიცავს.

სოციალური მომსახურების სააგენტოს 2011 წლის დეკემბრის მონაცემებით, სიღარიბის ზღვარს ქვემოთ მყოფი მოსახლეობის ერთიან ბაზაში 1 626 403 ადამიანია რეგისტრირებული, რაც მოსახლეობის 36,5%-ს შეადგენს. აქედან ღატაკი, ანუ ვისაც სახელმწიფო ფინანსურად ეხმარება, მოსახლეობის საერთო რაოდენობის 8,7%-ს შეადგენს – საარსებო შემწეობას 394 819 ადამიანი იღებს.

მდგომარეობა განსაკუთრებით მძიმეა რეგიონებში, პირველი ჩვენთვის ცნობილი შემთხვევა შიმშილით ბავშვის გარდაცვალებისა 2011 წელს დაფიქსირდა, ვარიანში.


Continue reading

უოლტ დისნეის ვაგინა

რა უცნაურადაც არ უნდა მოგვეჩვენოს, პირველად სიტყვა “ვაგინა”, უოლტ დისნეის ანიმაციურ ფილმში წარმოთქვეს, ხოლო ანიმაციურ ფილმს სახელად, არც მეტი არც ნაკლები “მენსტრუაციის შესახებ”  ერქვა.

ეს ანიმაციური ფილმი იმ სასკოლო-საგანმანათლებლო ანიმაციური სერიების ნაწილი გახლდათ, რომელსაც დისნეი აწარმოებდა 1945-1951 წლებში ამერიკული სკოლებისთვის.

1946 წელს  დისნეის მიმართა კომპანიამ, რომელიც კოტექსის საფენებს აწარმოებდა, ამგვარად ეს იყო ერთ–ერთი პირველი კომერციული პროექტი, რომელიც გაკეთდა სკოლებისთვის და მიუხედავად იმისა რომ ფართო ეკრანებზე არ უჩვენებიათ, ანიმაციური ფილმი 105 მილიონმა მოსწავლემ იხილა.

ფილმთან ერთად დარიგდა საინფორმაციო ბუკლეტები მასწავლებლებისა და მოსწავლეებისთვის, ბუკლეტი ღიად ეწინააღმდეგებოდა  ტამპაქსის ტამპონების გამოყენებას, რომელსაც იმ დროისთვის კონკურენტი კომპანია პროქტერ & გემბლი აწარმოებდა და მასში ასევე აღწერილი იყო კოტექსის პროდუქტები.

აღნიშნული 10 წუთიანი ანიმაციური ფილმი “მენსტრუაციის შესახებ” მოგვითხრობს მენსტრუალური ციკლის შესახებ, გრაფიკულად არის გადმოცემული თუ რა პროცესები მიმდინარეობს ამ დროს ორგანიზმში, როგორ უნდა მოუაროს მოზარდმა თავს, ჰიგიენას, როგორ უნდა იკვებოს, ასევე იძლევა რჩევებს ამ პერიოდში ცეკვასთან, ვარჯიშთან, ცხენზე ჯირითთან დაკავშირებით.

ფილმზე საავტორო უფლება განახლებული არ არის, შესაბამისად თავისუფლად ხელმისაწვდომია ინტერნეტ სივრცეში.

პ.ს. ჰო ჩვენს სკოლებში ცოტა ადრეა ასეთი სწავლება, აბა რა . . .  აბა რა

Staroměstské náměstí პრაღაში

პრაღაში რომ მოხვდეთ, ამისთვის ჯერ თბილისში ჩეხეთის საელჩოს უნდა მიაკითხოთ შენგენის ვიზის მისაღებად; მოკლევადიანი ტურისტული ვიზიტისთვის დაგჭირდებათ

1) პასპორტი

2) ცნობა სამსახურიდან

3) ბანკის ცნობა შესაბამისი სახსრების არსებობის შესახებ

4)  ბოლო სამი თვის საბანკო ამონაწერი

5) დაზღვევა

6) თვითმფრინავის ბილეთი (ჩეხეთის ავიახაზები), რომელიც ყველაზე ძვირი მთელი მოგზაურობისას – 400 ევრო, ორი გზა.

7) ასევე  დასტურის წერილი (confirmation letter) იმ სასტუმროდან, სადაც აპირებთ გაჩერებას პრაღაში იმის შესახებ რომ XX რიცხვიდან XX რიცხვამდე დაჯავშნულია სასტუმროს ნომერი.  

სასტუმროსთან დაკავშირებით მცირე გაუგებრობას ჰქონდა ადგილი. ვინაიდან მეგობარს უკვე ჰქონდა პრაღაში მოგზაურობის გამოცდილება, ბევრი ფიქრით თავი არ ავიტკიეთ და პირდაპირ ნაცად გზას მივყევით. რაც იმაში გამოიხატებოდა რომ თითქოს ჩეხეთის საელჩო ითხოვს გადახდის დამადასტურებელ ქვითარს და ეს აუცილებლად ტურისტულმა სააგენტომ უნდა მოგცეს. მოვიქეცით ასე. ტურისტულმა სააგენტომ გაგვატანა ადგილობრივი გადახდის ქვითარი, რაც ჩეხეთის საელჩომ უკან არწყია და შესაბამისად მეორედ მოგვიწია რიგში ჩადგომა საელჩოში შესასვლელად ანუ + 1 კვირით გადაიწია პროცედურები.  

სინამდვილეში  კი უფრო მარტივად ყოფილა საქმე და არა ჩეხეთის საელჩოს პრეტენზიულობაში. Continue reading

ქალები ყვავილებით

დღეს ოფიციალური უქმე დღეა, თუმცა არსებობენ ადამიანები, რომლებიც დღენიადაგ მუშაობენ, ყოველგვარი შესვენების/დასვენების გარეშე. თუ რაღაც 8 მარტზე მეტად მნიშვნელოვანი არ მოხდა მათ ცხოვრებაში, მაგალითად ვინმეს გარდაცვალება ან ქორწილი, ისე სამუშაო ადგილს არ ტოვებენ.
ამგვარად, დღეს, ერთი ჩვეულებრივი დღე იყო ნავთლუღის ბაზარში, სადაც ფილმის მოსამზადებელი სამუშაოების მიხედვით საცდელი გასვლა მქონდა.

მაშ ასე, ესეც მცირე რეპორტაჟი – “ქალები ყვავილებით ანუ ერთი დღე ნავთლუღის ბაზარში”

TAM_5035 Continue reading

აქა ამბავი წულუკიანის დიპლომისა

ყველაფერი დაიწყო იქიდან რომ 2008 წლის 10 ნოემბრიდან იუსტიციის სამინისტროს საქვეუწყებო დაწესებულება გახდა საქართველოს პროკურატურა, რომელიც ახორციელებს სისხლისსამართლებრივ დევნას,  გამოძიებაზე საპროცესო ზედამხედველობას, სასამართლოში სისხლის სამართლის საქმის განხილვისას მონაწილეობს როგორც მხარე და მხარს უჭერს სახელმწიფო ბრალდებას.

უწყების ხელმძღვანელი, მთავარი პროკურორი კი გახლავთ განათლებით იურისტი არჩილ კბილაშვილი.

რაც შეეხება თავად იუსტიციის მინისტრს, “პროკურატურის შესახებ”  საქართველოს კანონის თანახმად, გვაქვს ასეთი განმარტებები:

მუხლი 2. ტერმინთა განმარტება

ა) პროკურორი – საქართველოს იუსტიციის მინისტრი, საქართველოს მთავარი პროკურორი (შემდგომში – მთავარი პროკურორი), მისი მოადგილეები და ა.შ. Continue reading

ლენონის კედელი პრაღაში

ერთ დროს, ეს კედელიც, როგორც ბევრი სხვა კედელი ერთფეროვანი და სხვებისგან არაფრით გამორჩეული იყო. მსოფლიოში ბევრი მნიშვნელოვანი და უფრო ღრმა ისტორიის მქონე კედელი არსებობს, თუმცა ისტორიის და მნიშვნელობის ნაკლებობას არც პრაღაში, ველკოპრევორსკე ნამესტიზე მდებარე კედელი უჩივის, რომელიც ლენონის კედლის სახელით არის ცნობილი.

თავდაპირველად კედელზე ჯონ ლენონის სახე გაჩნდა, შემდეგ ნაწყვეტები ბითლზის სიმღერებიდან. ამას ის ახალგაზრდები აკეთებდნენ პროტესტის ნიშნად, რომელთაც საბჭოთა კავშირის პერიოდში მსგავსი სიმღერების მოსმენას უკრძალავდნენ. თავისუფალი ახალგაზრდები და რეჟიმის დამცველები ერთმანეთს ეჯიბრებოდნენ, ერთნი ხატავდნენ, მეორენი კედელს ერთ ფერში ღებავდნენ. ახალგაზრდებს ალკოჰოლიკებს, შეშლილებს და დასავლური კაპიტალიზმის აგენტებს უწოდებდნენ. ამ ახალგაზრდულ მოძრაობას ირონიულად “ლენონიზმიც” კი შეარქვეს.

სიტუაცია გამძაფრდა ლენონის მკვლელობის შემდეგ, საყვარელი მომღერალი ახლა უკვე გმირად იქცა მათ თვალში, მიუხედავად იმისა რომ კედლის მოხატვის გამო ციხე ემუქრებოდათ, კედელი უფრო აქტიურად ივსებოდა ფერად-ფერადი გრაფიტით. ღამღამობით მიდიოდნენ და ისევ წერდნენ სტრიქონებს საყვარელი სიმღერებიდან და არც თავისი ოცნებები ავიწყდებოდათ, ოცნებები გრაფიტის მსგავს ფერად თავისუფლებაზე, რომელიც სადღაც სხვა, უხილავი კედლის მიღმა იმალებოდა.

რასაკვირველია, რეჟიმის წინააღმდეგ მებრძოლი ახალგაზრდები გამაღიზიანებელი იყო ბევრისთვის. ჩეხ ახალგაზრდებს არც ერიდებოდათ კედელზე მესიჯების დატოვება რეჟიმის დამცველებისთვის, რამაც მოგვიანებით, 1988 წელს კარლის ხიდის სიახლოვეს შეტაკება გამოიწვია პოლიციასა და ჩეხ ახალგაზრდებს შორის. Continue reading

20 წერილი ქუცნას – სიჩუმის ფილოსოფია

თვითმფრინავმა თეთრი ღრუბლებიდან მცირე ბიძგებით ჩამოაჭრა და ვაცლავ ჰაველის სახელობის დათოვლილ აეროპორტში მსუბუქად შესრიალდა. დილის შვიდი საათია. ყველაზე ჩუმი სიჩუმეც კი ჩუმად არის. ყველაზე ხმაურიანი არსებები – ადამიანები თვალგახელილ ძილისპირულში ტოვებენ თვითმფრინავს და მოჩვენებებივით ქრებიან სხვადასხვა მიმართულებით.

ხმაურობს ჩემი ჩემოდანი, მაგრამ მაინც არ ცვლის ეს მდუმარების საერთო დინამიკას. ვსხდებით თითქმის ცარიელ, ვაგზლისკენ მიმავალ ავტობუსში და რაც უფრო ვიჭრებით პრაღის სიღრმეში, მით უფრო ვცილდებით ტყეებს, უკაცრიელ სივრცეებს და შევდივართ სიჩუმის ფილოსოფიაში, რომელიც ისეთი ორგანულია რომ ვერ აღვიქვამ.

მდუმარედ დგას გიდი, რომელიც დაუსრულებლად ელის გზააბნეულ ტურისტებს, რომლებიც ისე აცეცებენ თვალებს, როგორც ის სმენადაქვეითებული ბავშვი, რომელსაც პირველად სასმენი აპარატის მეშვეობით მოასმენინეს გარესამყაროს ხმაური.

ჩუმია ხალხიც სავსე მეტროც.

ისევ სინათლეზე გამოვდივართ და ვეძებთ სასტუმროს რუკაზე, უხმოდ გვჭირდება დახმარება, რასაც იქვე გამვლელი ჩეხი კარგად ხვდება, რომელმაც მიგვრეკა სასტუმრომდე, რომელსაც კარგა გვარიანად დავშორდით.

სასტუმროს სიჩუმემ ყველა მოლოდინს გადააჭარბა, კიბეზე ფეხიც არ მინდოდა დამებიჯებინა, რომ რამე სიწყნარე არ დაერღვია. ძველი, პატარა ხავერდის სასტუმრო იყო.

ჰაერზე გასვლა გადავწყვიტეთ, ის-ის იყო კარის სახელურს ხელი ჩავჭიდე, რომ ეს გამეფებული სიჩუმე ისე ჩამომემსხვრა თავზე, თითქოს მდუღარე ქვა ესროლეს გაპრიალებულ შუშას.

„შე ნაძირალააა, მითხარი რა დაგაკელიი რაა . . .“ – მომესმა ქალის კივილი. მივიხედე და პატარა სცენა გათამაშდა თვალწინ, თეატრალიზებული, იქვე პატარა რესტორანში.

მხოლოდ რამდენიმე წამის შემდეგ გავაცნობიერე რომ მე ჩეხური არ მესმის და ეს მდუღარე ქვა ჩემი მშობლიური ენა იყო.

მე პრაღაში ვარ ქუც, გუშინ ჩამოვედი.