როცა ჰოლივუდი მღერის

რეალურ ცხოვრებაში საცობში დედისტრაკს ვიგინებით, თუ არ ვიგინებით, ბრაზისგან ვიბერებით მაინც, მაგრამ როდესაც ვიღაც გაბედავს და საცობში თავსხმა წვიმაში მანქანიდან გადმოდის და ცეკვავს, ჩვენ მას დავცინით, როგორც მინიმუმ უმრავლესობა მას დასცინის, აკრიტიკებს. ეს არ არის ლა ლა ლენდის სცენა, აქვე ხდებოდა გაგარინის მოედანთან.

მართალია ცოტა გვიჭირს ერთმანეთის აზრის, ქცევების, კრიტიკის მიმღებლობა, მაგრამ მაინც იქნებ ნელ-ნელა ესეც ვისწავლოთ, ფილმით ვისიამოვნოთ, მითუმეტეს თუ ამ რამდენიმე დღის განმავლობაში ატეხილი ხოცვა-ჟლეტის გასაღები ისევ ფილმშია, ერთ პატარა სცენაში, ერთ პატარა დიალოგში.

ძალიან რომ არ გაწვალოთ, უცებ გეტყვით რომ ფილმზე არ მიტირია, მონტაჟის მუსიკამ არ მომცა საშუალება, არა მგონია გადავაჭარბო თუ ვიტყვი, რომ მონტაჟი იყო ფილმის მთავარი საუნდთრექი, ფილმის დიქტატორი.

ეს იყო ფილმი, სადაც იგრძნობოდა ყველა და თითოთეული კომპონენტის ჰარმონია, გმირები, გმირების თემები, დეკორაციები, ხმა, მონტაჟი და არ იყო მხოლოდ ერთი ადამიანის, ამ შემთხვევაში რეჟისორის ხუშტურებით შექმნილი ფილმი. თუმცა ჟაკ დემის ფილმებთან შედარებისას ცოტა უფრო ფრთხილი ვიქნებოდი.

იყო დრო ერთ ოთახიან ნაქირავებ ბინაში, ილუზიონს და ფსიქოს ხის ყუთში ჩასმულ ტელევიზორში ვუყურებდი, ტელევიზორს ორი კარი ჰქონდა, ღამით კარს ოდნავ გამოვწევდი ხოლმე რომ ოთახში მყოფი მძინარე ადამიანები სინათლეს არ შეეწუხებინა. ფილმის შემდეგ ან მანამდე დისკუსია იყო ხოლმე, აღარ მახსოვს. იქ ვერც ვაკომენტარებდი, ვერც ვალაიქებდი. აზრებს ძირითადად ჩემთვის ვინახავდი და ვფიქრობდი იმაზე, რომ ოდესმე მეც შევძლებდი კამერის ხელში აღებას და ჩემი აზრის დაფიქსირებას. ამის შემდეგ გავა რამდენიმე წელი და მამაჩემი ვიდეოკამერას მიყიდის.

მეოცნებეები მეამბოხეები, ჯიუტები არიან, ხშირად იმდენად მეამბოხეები და ჯიუტები, რომ სათანადოდ ვერ აფასებენ საკუთარ შესაძლებლობებს და იქ მიერეკებიან, სადაც მათი ადგილი არ არის, არ აქვთ ამის შესაძლებლობა და ამ სიჯიუტით გვერდს უვლიან იმას, რაც რეალურად მათთვის არის შექმნილი.

მეორენაირი მეოცნებეებიც არიან, ის მეამბოხეები უმიზეზოდ გრიფიტის ობსერვატორიაში რომ გარბიან, დავარდნილი თვითშეფასებით, რომლებიც არ არიან საკუთარ თავში დარწმუნებული და ამიტომ ხშირად იმეორებენ, არა, მე ეს არ შემიძლია, მე ამით დავიღალე. ამ დროს რა ხდება? ან პარკეტი გხვდება კოჭებში და მთელი შენი სხეულით აკეთებ იმას, რისთვისაც ხარ შექმნილი ან ვიღაც მოდის შენს სახლთან და გაბმულად ასიგნალებს, არ ეპუება მეზობლების რისხვას, არ ჩერდება, მარტო იმიტომ რომ დაგარწმუნოს თუ როგორ ცდები, იმიტომ რომ ეს ის ადამიანია, რომელსაც შენი სჯერა, რომელსაც სჯერა რომ შენ გამოგივა, შენ იქნები წარმატებული.

დააფასეთ ის ადამიანები, რომლებიც თქვენს სახლთან განუწყვეტლად ასიგნალებენ და უფრო მეტად სჯერათ თქვენი, ვიდრე თქვენ საკუთარი თავის.

ფილმის მთავარი მელოდიის შესასრულებლად, გოსლინგი სამი თვის განმავლობაში, დღეში ოთხი საათი პიანინოზე უკრავდა.

მე ოთხი წელი და მასწავლებელი მთელი ცხოვრება მარწმუნებდა რომ სმენა არ მქონდა. შემდეგ გამოჩნდა ადამიანი, რომელმაც რამდენიმე საათში გადამარწმუნა იმაში, რასაც მთელი ბავშვობა თავში მიტენიდნენ. მერე იყო დევიდ ბოუის სფეის ოდითი რომ ჩავწერე, კუსტარულად.

ხოდა თუ გოსლინგი ფრედ ასტერს ცეკვავს და მე ბოუის ვმღერი, არა მგონია, რომ თქვენც ვინც ამ წუთას ოცნებობთ, რამე ისეთი იყოს არ გამოგივიდეთ.

 

 

ვისაც არ გინახავთ, გიტოვებთ ამ ფილმს

 

 

Advertisements

დამოუკიდებელი კინო და “ცოფიანი ძაღლები”

მეოცე საუკუნის 20-40-იან წლებში, აშშ-ს კინოინდუსტრიას სრულად აკონტროლებდა ე.წ. “დიდი ხუთეული” – MGM, RKO, Fox, Paramount Pictures, Warner Bros. 1941 წელს, მერი პიკფორდმა, ჩარლი ჩაპლინმა, ორსონ უელსმა და სხვებმა დამოუკიდებელი კინო პროდიუსერების საზოგადოება ჩამოაყალიბეს, რომელიც ხმალამოღებული იბრძოდა დიდი ხუთეულის მონოპოლიის წინააღმდეგ, რაც მათ მიერ ფილმების შექმნის, დისტრიბუციის და ჩვენების სრულ კონტროლს გულისხმობდა. მალე, 1948 წელს ე.წ. პარამაუნტის გადაწყვეტილება მიიღეს, რომელიც “დიდი ხუთეულის” უფლებების შემცირებას ითვალისწინებდა; გადაწყვეტილების მიხედვით, დიდი ხუთეულის წევრებს ეკრძალებოდათ თავის კინოთეატრებში საკუთარი ფილმების ჩვენება. თუმცა ამ ღონისძიებამ მაინც ვერ შეასუსტა აღნიშნული კინოკომპანიების ძალა.

საზოგადოების ძალისხმევით და II მსოფლიო ომის დროს გამოშვებული პორტატული, იაფფასიანი ვიდეოკამერების წყალობით, ნებისმიერ დაინტერესებულ პირს საშუალება მიეცა აშშ-ში დაეწერათ სცენარი და გადაეღოთ ფილმი, მსხვილი კინოსტუდიების გვერდის ავლით.

ამ გარემოებებმა შობა კრიტიკოსების მიერ აღიარებული ისეთი მძლავრი ნამუშევრები, როგორიცაა მაია დერენის “შუადღის ბადეები” (1943), კენეთ ანგერის “ფეირვერკი” (1947) და მორის ენგელის, რუთ ორკინის და რეი აბრაშკინის “პატარა დევნილი” (1953). ფილმმეიქერებმა გადაღების ახალი გზების და მეთოდების ძიებას მიჰყვეს ხელი.

უფრო მეტიც, “პატარა დევნილი” გახდა პირველი დამოუკიდებელი ფილმი, რომელიც საუკეთესო ორიგინალური სცენარისთვის, ოსკარზე – ამერიკის უმაღლესი კინოაკადემიის ჯილდოზე წარადგინეს, ხოლო ვენეციის კინოფესტივალზე ფილმს ვერცხლის ლომი ერგო.

სტუდიების წარმავალი სისტემის ფილმებისგან განსხვავებით, ეს ახალი, დაბალბიუჯეტიანი ან საერთოდ ბიუჯეტის არ მქონე ფილმები, თავს უფლებას აძლევდნენ გაერისკათ და ახალ მხატვრულ სივრცეებში გაჭრილიყვნენ, კლასიკური ჰოლივიდური ნარატივის ფარგლებს მიღმა. Continue reading