გზა სამშობიარო სახლიდან სიქრით სანტამდე, შუაში ტორტებით

საჩუქარი და შესაბამისად ყურადღება ორივე მხარისთვის – გამცემისთვისაც და მიმღებისთვისაც სასიამოვნო პროცესია, იქამდე სანამ ეს ვალდებულებად, იძულებად და ყოველწლიურ ლოდად ქცეულ რუტინად არ იქცევა.

თუ ფიქრობთ, რომ ყველაფერი სკოლიდან იწყება, ცდებით. ყველაფერი იწყება სამშობიარო სახლიდან, სადაც ჯერ ექთნებს და ექიმებს მარხავთ ძღვენში, რათა თქვენს ახალდაბადებულ შვილს „მეტი ყურადღება“ მიაქციონ, „რამე არ დააკლონ“ – პალატაში უფრო მეტჯერ შემოგიყვანონ ვიდრე გათვალისწინებულია.

შემდეგ ამბავი გრძელდება საბავშვო ბაღში, ზეიმის ფულის შეგროვება, რვა მარტს, სამ მარტს მასწავლებლების საჩუქრები, მასწავლებლების დაბადების დღეები და ა.შ. ამ ყველაფერს 90-იანებში შეშის და ჩატეხილი შუშების ფული ემატებოდა.

სკოლაშიც იგივე სურათი, აბა, მასწავლებელს პატივი ხომ უნდა ვცეთ, გამოიდებდა თავს რომელიმე მასწავლებელთან დაახლოებული ან დაახლოების მოსურნე მშობელი, სხვა მშობლებიც, ყოველ შემთხვევაში მათი უმრავლესობა არ ჩამორჩენის და კარგი სოციალური სტატუსის დაფიქსირების მიზნით უკან არ იხევდა, მიუხედავად იმისა ჰქონდათ თუ არა მათ ამის საშუალება.თუ არ დადებდი ფულს, იჩაგრებოდა ბავშვიც და თქვენ წარმოიდგინეთ მშობელიც დაცინვის მსხვერპლი ხდებოდა.

სიტუაცია უფრო რთულდება, როდესა ოჯახში 2-3 ან მეტი ბავშვი დადის სკოლაში. აქაც, სხვა ყველაფერს, 90-იანებში შეშის, ჩატეხილი შუშის და ფონდის ფული ემატებოდა.

მტერს და ავს თუ სკოლის გარდა სხვაგანაც დადიოდი, მაგალითად ცეკვაზე ან საერთო სავალდებულო გაწვევით მუსიკალურ შვიდწლედში. გაკვეთილის მიმდინარეობისას, კართან მომლოდინე მშობლები განსაკუთრებულად საშიშ სიმბიოზს ქმნიდნენ, ისინი მუდმივად ელოდნენ მსხვერპლს გასაჯიჯგნად იქვე თუ გრძელვადიან პერიოდში.  არავის აინტერესებდა ვის უჭირდა, ჰქონდათ თუ არა საშუალება, ამას არავინ კითხულობდა. მთავარი იყო ძღვენი პედაგოგებისთვის, რომელსაც სიხარულით და ბედნიერებით აცახცახებულები მიიტანდნენ სკოლაში თუ სადმე სხვაგან.

თითქოს ეს ყველაფერი წარსულს ჩაბარდა, მაგრამ ცოტა ხნის წინ ლიბერალზე წავიკითხეთ სკოლის მოსწავლეს როგორ არ აჭამეს ერთი ნაჭერი ტორტი, იმის გამო რომ მშობელმა მასწავლებლისთვის განკუთვნილი ტორტის ფული არ დადო.

ერთხელ თამარა ბაბო გამყვა ცეკვაზე, ქიზიყელი ქალია, პირდაპირი, მშობლების სინდიკატის საშუალებით გაიგო რომ ორ ცეკვაში სოლოს მიმატებდნენ და შესაბამისად განსხვავებული კაბები უნდა შემეკერა. ბაბომ, „არ გვაქვს მაგის საშუალება, ვერ შევუკერავთ განსხვავებულ კაბებსო“ – კაი ხანს ეყოთ რეპლიკებად ბაბოს ნათქვამი.

ამის გარდა, სტატუსების მიხედვით, კლასიც და შესაბამისად მშობლებიც იყოფოდნენ გადამხდელებად და არ ან ვერ გადამხდელებად და იმის მიხედვით მოდიოდა შენამდე ამბები ამა თუ იმ საკითხზე ფულის შეგროვებისა.

ასე მაგალითად, არშეხვედრილ ტორტის ნაჭერზე გამახსენდა, ერთხელ ცეკვის სტუდიაში ფოტოგრაფი მოიყვანეს, 90-იანი წლების დასაწყისია, გადაგვიღეს ფოტოები. არ ვიცოდით ვინ მოიყვანა მასწავლებელმა, მშობელმა, თუ რამე გაზეთიდან იყვნენ. რამდენიმე დღის შემდეგ, სინდიკატის მცირე ნაწილი ჩუმად ათვალიერებდა ფოტოებს. ჰო, ფოტო არ შემხვდა.

გადავედით უნივერსიტეტში, აქ სიტუაცია ისეთი რთული არ არის, მშობლების სინდიკატი კარს ფიზიკურად მოშორებულია, მაგრამ შემორჩენილია მექრთამე-ლექტორების კატეგორია. ერთ-ერთ გამოცდაზე ხინკალი შეგვიკვეთა ოფიციალურად, რამდენიმე კატეგორიული წინააღმდეგი ვიყავით, მაგრამ როდესაც მთელი კურსის ბედი ხინკალზე კიდია, ვეღარ შეეწინააღმდეგები. ასეთ დროს საჭიროა 100%-იანი წინააღმდეგობა და მთელ კურსს ხომ არ ჩააგდებდა? მოკლედ, ამოვიტანეთ ხინკალი, სიჩქარეში კიბეებზე დაგვეყარა ნაწილი და ისევ ავკრიფეთ, დავალაგეთ სინზე. შენიშვნა მოგვცა, რამდენი პილპილი წაგიყრიათო. :დ

ასევე, ლეგენდების დონეზე მაინც გვახსოვს ჩათვლის წიგნაკებში ჩადებული ფული, გამოცდებზე გოჭებით და ხაჭაპურებით სირბილი და რესტორნის დახურვით დაცული დისერტაციები.

ახლა, ზემოთ ჩამოთვლილი ყველა მავნებლობა შეაჯამეთ, გადაამუშავეთ და გადავიდეთ სამსახურში, სადაც უნდა ასიამოვნო უფროსს, თანამშრომლებს და ახლა უკვე საახალწლოდ სიქრით სანტას მადლიც მოისხა. 10-დან 9 შემთხვევაში პროცესი ვალდებულებითი ხასიათისაა, არ გააკეთებ და გაირიცხები კასტიდან, წრიდან, დაკარგავ სოციალურ სტატუსს, თანამშრომლები ამრეზით, დაცინვით გიყურებენ – ამიტომ შენც დგები და იხდი ამ ყველაფრის სანაცვლოდ, მერე რა რომ მთელი ხელფასის დატოვება მოგიწიოს სამსახურში, ზოგჯერ შეიძლება ფულის სესხებაც დაგჭირდეს – სამაგიეროდ სტატუსი გაქვს.

შესაბამისად, ყველა ვინც უკანასკნელ ფანჩარს იბრდღვნით და ფულს დებთ, საჩუქარს ყიდულობთ იძულებით და ვალდებულებით, თითო აგურს დებთ ამ განუკითხაობაში და მახინჯი “ტრადიციის” შენარჩუნებაში. თქვენი ბრალია იმ ბავშვს რომ ტორტი არ შეხვდა.

 

და ბოლოს,  კითხვა მაქვს: სტატუსი თუ ტორტი?

 

მე გლეხი ვარ

ჩემი ცხოვრება ტანჯვაში და ვაებაში გამიტარებია. სიკეთე და სიხარული მე არ მინახამს. დღე და ღამე ვშრომობდი, მაგრამ ჩემ ბედკრულ ოჯახს საკმარისი არც პური ჰქონია და არც ფული. სახნავი მე არა მქონდა და სათესი. მუდამ ბატონის შემყურე ვიყავ. მის მიწას ვხნავდი, მის ვენახს ვამუშავებდი. ჩემი ნაშრომის ნახევარი და უკეთესი პირველათ მას მიჰქონდა; უხეირო და უკანასკნელათ მე მომქონდა. დიდიან-პატარიანად ყველა მათ თვალწარბში შევყურებდით, რომ არა სწყენოდათ რა. შიში, ხათრი და მორიდება თვით სიზმარშიაც არ მავიწყდებოდა. რას იზამ, შვილოსან, გლეხიკაცი მუდამ აბუჩად იყო აგდებული თავადაზნაურობისგან.  ქვეყანა მათ ხელში იყო: ძალაც მათი იყო და სამართალიც. ყველა ჩვენს კისერზე გადადის მალაყს: თავადიც, აზნაურიც, ბერიც, ღვდელიც, პრისტავიც, მამასახლისიც, კანცელარიის მწერალიც, ნაჩალნიკიც და ღუბერნატორიც. გლეხი-კაცის დამხმარე არავინ იყო.

პიატი გოდაში ჩემი ვანე ბიჭი ჩაეწერა ერთობაში – სოციალ-დემოკრატების პარტიაში;

ერთ წელიწადს მთელმა სოფელმა პირი ვქენით, ღალა მეათედზე მეტი არ მივეცით, თავდებს მოჯამაგირე აღარ დავანებეთ, მაგრამ რუს-ხელმწიფე მათ ეხმარებოდა, დაგვახვიეს ყაზაყობა და სოფელს სულ ნაცარ ტუტა აგვადინეს. საწყალ ბიჭს იმდენი მიცემეს, რომ სამი თვე ლოგინათ მყავდა ჩავარდნილი.

ეჰ, შვილოსან, დიდ ბოროტებას ჩადიოდნენ, ღმერთი რა ხეირს დააყრიდა გლეხობის დამჩაგვრელებს. მართალია, გლეხ-კაცი უსწავლელია, მაგრამ, ჭირიმე ხალხის ერთი პირისა და სულისა. ღმერთმა ააშენოს იმათი ოჯახი, ვინც ჩვენში ერთობა მოიგონა. ღვთის წყალობა გვაქვს, რომ სოციალ-დემოკრატებმა საქმე უყვეს ამ ჩვენ თავადებს და ბურჯუებს.

თქვენი ჭირიმე, ბიჭებო, ნიკოლოზის დროს, პეტრებუსისთვის რომ ხალხს ვირჩევდით, ჩემი ვანე სულ იმას მეუბნებოდა: მამა, სოციალ-დემოკრატი ჩხეიძე ავირჩიოთ, სიმართლისთვის და მუშა ხალხისთვის მტერს თავს ზედ შეაკლამსო.

მაგრამ გაუმარჯოს ხალხის სიმართლეს, რომ თვითონ ჩხეიძე კი უმტკივნეულოთ და მთელი დაბრუნდა მაგრამ ამ ხელმწიფეს და ამ ჩვენ თავად-აზნაურობას კი დღე დაუბნელა.

თავადებს ეხლა რაღაც პარტია დაუარსებიათ, ეროვნულ-დემოკრატები ვართ, სოციალ-დემოკრატები უნდა დავამარცხოთ, ერთობას ვებრძოლოთ რომ ჩვენი დედულ-მამული უკან დავიბრუნოთო.

შვილოსან, ისხედით თქვენთვის მაგ შვიდ დესეტინა მიწაზე, რაც დაგიტოვეთ, თორემ გლეხ-კაცს ეხლა თქვენ ბრძოლას ვერ ასწავლით.

მთავრობაში თავად-აზნაურობის მომხრეებს ავირჩევთ და ქვეყანას როგორც გვინდა ისე ვატრიალებთო. ბიჭო და მერე ჩვენ ბალახსა ვძოვთ! ..

გლეხი-კაცი დაუდევარია, ერთი ალთას წავა, მეორე ბალთას, ზოგმა იქნება სულაც არ მიიღოს არჩევნებში მონაწილეობა და თავადები ბავშვებსაც კი გამოვიყვანთ, რომ არჩევნები მოვიგოთო.

აბა, ხალხო, ფხიზლად მოიქცეთი, ფხიზლათ!

ცოტახან კიდევ, ბიჭებო, ცოტახან კიდევ სიმაგრე, რომ ეს თავადაზნაურობისგან ჩამორთმეული მიწები დაგვირიგოს ერთობის მთავრობამ და ერთი რიგიანად დავყორღნოთ და მერე როცა სამნებს ჩავყრით და მიწის ნაყიდობას “კუპჩა კრეპოსტს” უბეში ჩავიდებთ, როცა თავადებმა ჩვენ უნდა ჩამოგვართონ მიწები მაშინ იგი თავიანთ მკვდრებს დააკვეხონ.

მე არავითარი პარტია არ ვიცი, არც ფედერალისტები და არც სხვები, რაც თავი შემისწავლია მე ვიცი ერთი მუშათა პარტია სოციალ-დემოკრატების და ღმერთმა გამარჯვებაც მას მიანიჭოს გლეხკაცობის გასახარელათ და თავად-აზნაურობის სავალალოთ.

აქნობამდის, შვილოსან, ყველგან საწყალი კაცი იდგა ყველაზე უკან და თავადები და ბურჯუები ყველგან მიღებული ხალხი იყო და წინ იდგნენ. ეხლა დროება გამოიცვალა, გაუმარჯოს ერთობას და მის ხალხს, რომ პატარა თავისუფლად ამოვისუნთქეთ და ბატონობა ამოაგდეს.

ნათქვამია: “წინანი უკანაო და უკანანი წინაო”

ეხლა გლეხკაცობა და მუშა ხალხი უნდა წავიდეთ წინა და პირველნი, პირველ რიგში, პირველი ნომრით 1 უნდა გავიდეთ არჩევნებში და ასე პირველნი ვიყვნეთ ქვეყანაზე და სახელმწიფოში, რომ დაფასდეს გლეხ-კაცის შრომა და ოფლი.

 

ძირს თავად-აზნაურობა და ბურჯუაზიები!

გაუმარჯოს სოციალ-დემოკრატებს!

გაუმარჯოს პირველ ნომერს!  

 

 

 ——— 

 

 

me_glexi_var

“მე გლეხი ვარ” საქართველოს სოციალ–დემოკრატიული მუშათა პარტიის საარჩევნო პლაკატი 1919 წელი