დოკუმენტური კინო?

ჭიათურა, თითქმის ცარიელი სამთო ქალაქი, დანგრეული და ნაცრისფერი შენობებით, ნასახლარებით, სადაც ჟანგი ჭამს უსულოსაც და სულიერსაც – უკვე ტრაგედიაა. ტრაგედია თავისმხრივ გულისხმობს ზეაწეულ, ამაღლებულ ტონს, თხრობის სიმძიმეს, სიტყვით თუ უსიტყვოდ, ვიზუალური თხრობით. ტრაგედიის უკვე ტრაგიკომედიად ქცეული შაბლონია თხრობის ზედმეტად მდორე დინება. თხრობის ასეთი ფორმა, ძალიან საფრთხილოა, მაღალი რისკის შემცველი, თუ ოდნავ არასწორ დროს და ადგილას გამოიყენებთ, ფეხს ვერ აუწყობთ შინაარსის ტემპს, თავზე დაგემხობათ ყველანაირი ცდა, რამე სიღრმისეული მიიტანოთ მაყურებლის თვალ-ყურამდე. ხელთ შეგრჩებათ, ეკრანზე ხანგრძლივი ინტერვალით გარდამავალი ლამაზი ფოტოები, უძრავი კადრები, სინეგრაფებიც კი არა. მდორეც არის და მდორეც, ისეთიც არ უნდა გამოვიდეს, საკუთარი თავი ერთ ადგილას ჩააბეტონოთ და მაყურებელს აგრძნობინოთ, რომ ვეღარ ინძრევით, ნაბიჯს ვეღარ დგამთ წინ და კამერას ხან აქეთ, ხან იქეთ დიდხანს, ერთ წერტილს მიარჭობთ.

ჭიათურა დანგრეული, ნაცრისფერი და უბედური ქალაქია, ხალხი სასოწარკვეთილია, ეს ის ქალაქია, სადაც ალბათ ტარკოვსკი გაიხარებდა, ეს ყველაფერი ვიცით, მაგრამ ვიცით სხვა ფილმებიდან.

და ბოლოს, ყველაზე მნიშვნელოვანი და უცნაური მომენტი ის იყო, რომ რაც უფრო სიღრმეში შედიოდა ფილმი, ვიზუალური თხრობის სტილს, რეჟისორის ხედვას და საერთო პოეტურ განწყობას უფრო მხატვრული, საავტორო კინოსკენ მივყავდი, ვიდრე დოკუმენტური ფილმისკენ.

რატი ონელის ფილმმა ბათუმის საერთაშორისო საავტორო კინოს ფესტივალზე ჟიურის სპეციალური პრიზი დაიმსახურა.

თუ გავიხსენებთ სხვადასხვა წლებში ნაჩვენებ დოკუმენტურ ფილმებს, ჯერჯერობით, ქართულ დოკუმენტურ კინოწარმოებაში ქალები ლიდერობენ, თინა გურჩიანი “მანქანა რომელიც ყველაფერს გააქრობს”, სალომე ჯაში ფილმებით “ბახმარო” და “დაისის მიზიდულობა”, ნინო ორჯონიკიძე “ინგლისურის მასწავლებელი”, ანუნა ბუკია “მე გადავცურე ენგური”, თეონა ჯორბენაძე “სევდის ანგელოზები”.

თითოეული ფილმის ნახვის შემდეგ, ხვდებით რომ ფილმი მიწაზე მყარად მოსიარულე ადამიანმა გადაიღო, ადამიანმა, რომელიც გრძნობს ადამიანებს, გარემოს, ხედავს და გვერდს არ უვლის საზოგადოებაში არსებულ რეალობას და რაც მთავარია, არ ეშინიათ კამერის მოძრაობის.

ასევე, ლელა ბერიძე, რომელიც მგონი ერთადერთია საქართველოდან, ვინც DFFB ბერლინის ტელე-კინო აკადეემიის კინორეჟისურის ფაკულტეტი დაამთავრა. 2003 წელს გადაიღო დოკუ-ფიქცია “კავკასიური ცარცის წრე მეგობრებისთვის”

DFFB საკურსო მოკლემეტრაჟიანი ფილმი

ამჟამად, ლელა ბერიძე ხელმძღვანელობს საკუთარ სკოლას “ცელულოიდის ენები“, სადაც ენის სწავლების მთავარი იარაღი კინოფილმებია.

სალომე ჯაში “ბახმარო” (2011)

თინა გურჩიანი “მანქანა რომელიც ყველაფერს გააქრობს” (2012)  

ნინო ორჯონიკიძე “ინგლისურის მასწავლებელი” (2012) 

სალომე ჯაშის ფილმი “დაისის მიზიდულობა” (2016)

ანუნა ბუკია “მე გადავცურე ენგური” (2016)   

თეონა ჯორბენაძე “სევდის ანგელოზები” (2017) 

 

ახალი ქართული ფილმები BIAFF-ზე

მოვიდა სექტემბერი და მოვიდა  ბათუმის საერთაშორისო საავტორო კინოფესტივალის დროც. წელს ფესტივალს 17 სექტემბერს გაიხსნება და 24 სექტემბერს დასრულდება. კინოფესტივალის გახსნის ცერემონია გაიმართება ბათუმის სახელმწიფო მუსიკალურ ცენტრში, გახსნის ფილმი კი იქნება გიორგი ოვაშვილის “ხიბულა“, რომელიც ასახავს საქართველოს პირველი პრეზიდენტის ცხოვრების ბოლო დღეებს.

ავად თუ კარგად, დამოკიდებულებით თუ დამოუკიდებლად, ნაცნობობით თუ უნაცნობოდ და ძირითადად მაინც სხვა ქვეყნების დახმარებით, წლიდან წლამდე ახალი ქართული ფილმები მატულობს, ადგილ-ადგილ ხარისხის ამაღლებაც შეინიშნება. მთელი რიგი პრობლემების გარდა, ძირითად სისუსტედ კვლავ სცენარი და მსახიობების შერჩევა რჩება. გულით ვისურვებდი, რომ იქნებ, წელს მაინც ახალმა ფილმებმა ცოტა წინ წაიწიონ ამ კუთხითაც და ერთი ოვაშვილის იმედად არ ვიყოთ ხოლმე.  Continue reading